28 listopada, 2021Przez PlanetaBee11 Minuty

Pszczoła w mieście


Pszczoła – dostojny gość w mieście.

 

Autorem słów „Kiedy pszczoła zniknie z powierzchni ziemi, człowiekowi pozostaną najwyżej cztery lata życia”, był prawdopodobnie Albert Einstein. Zapowiedział on bowiem  w proroczym stylu, przyszłość naszego istnienia, podając ciąg niepokojących wydarzeń: „ nie będzie pszczół, nie będzie zapylania, nie będzie zapylania, nie będzie roślin, nie będzie roślin, to nie będzie zwierząt”.

Kimkolwiek nie był właściciel tego powiedzenia, chciał on z całą pewnością podkreślić, że pszczoły stanowią istotny element ekosystemu na naszej planecie    i swą ciężką, pszczelą pracą – wspomagają przemysł rolniczy. Zapylają uprawy, dzięki nim powstają wysokie plony – 30% światowej żywności i 90% zbiorów jabłek to ich dzieło.

 

Liczba pszczół niestety od kilku lat ulega poważnemu zmniejszeniu. A powodem jest stosowanie środków chemicznych, m.in. pestycydów, czy niszczenie naturalnej roślinności, co w efekcie może grozić katastrofą ekologiczną. Niszczenie i fragmentacja siedlisk pszczół odbywa  się również nie tylko poprzez intensywne rolnictwo, ale i urbanizację, budowę dróg, niszczenie żywopłotów, czy zbyt częste koszenie przydrożnych nasypów. To z kolei prowadzi  do odizolowania populacji oraz do tzw. erozji genetycznej, czyli  zmniejszenia się puli genowej danej populacji. Synchronizacja wszystkich tych czynników powoduje deficyt pożywienia i zasobów lęgowych dla pszczół.

 

Miasto – przyjaciel pszczoły.

 

Wielu ludzi na świecie zastanawia się i pracuje nad tym,  jak zatrzymać proces wyginięcia światowej populacji pszczół, dlatego powstała idea tworzenia siedlisk pszczelich w nowych, nieoczywistych miejscach, jakimi są  konglomeracje miejskie.  Przestrzenie miejskie są bogate w zalety, jeśli chodzi o byt pszczół:            są cieplejsze, zapewniają różnorodność fauny i flory  przez cały rok                                      i są zdecydowanie mniej zanieczyszczone pestycydami.

Ponad 80% Europejczyków cieszy się z zielonych przestrzeni miejskich, prowadząc zdrowy tryb życia i co się okazuje również miasto to schronienie   dla niektórych gatunków roślin i  zwierząt, które nie mogą się już rozwijać, ani przetrwać na terenach rolniczych, gdzie stosuje się mnóstwo środków chemicznych. Miasto więc jest dla nich swego rodzaju jedyną drogą ucieczki, czego przykładem są właśnie pszczoły.

Pszczoły miodne odgrywają bardzo ważną rolę w naszym ekosystemie, zapylając rośliny, drzewa i uprawy. Radzą sobie doskonale  w skupisku miejskim, ponieważ w naszych ogrodach miejskich, na bocznicach kolejowych, na drogach i terenach nieużytkowych występuje bogata różnorodność kwiatów, drzew i roślin.

Stanowią również łączący most między mieszkańcami miast a naturą.

 

Ul w mieście. Smaczna i terapeutyczna inwestycja.

 

Wielu  z nas narzeka na różne dolegliwości i zaburzenia organizmu, natura zaś może być jedynym i niepowtarzalnym „terapeutą”. Widok za oknem po ciężkim dniu, przedstawiający miodną pszczołę, która przynosi do ula nektar i pyłek, jest bardzo kojący i równoważy nasz umysł.  W miastach więc powstaje coraz więcej terenów zielonych, a pszczelarze cieszą się, że biorą udział w akcji zazieleniania naszych miast. Współdzielenie miejskiej przestrzeni z innymi formami życia        to również inwestycja w  ochronę zielonych płuc centrum miasta, jak również jego obrzeży.

Obecność pszczół w miastach w żaden sposób nie może nas niepokoić, miejscy pszczelarze zapewniają  nas  o całkowitym bezpieczeństwie. Pewność                           ta podyktowana jest to faktem, iż miejskie pszczoły miodne hodowane są wyłącznie z pokojowo nastawionych ras. Ule stawiane w bezpiecznych odległościach               od skupisk ludzkich np. na dachach. Panuje przekonanie,       iż pszczoła bywa groźna wyłącznie wtedy, gdy ktoś zbliża się do ich uli – dach więc, czy choćby tereny ogrodzone są zatem miejscami nader odpowiednimi.

 

Ule w miastach to pożyteczna i smaczniejsza inwestycja, niż ule wiejskie.  Potwierdzeniem tego jest fakt, iż miód z uli miejskich charakteryzuje się lepszymi walorami smakowymi i wyższą jakością, niż miód z pasiek wiejskich. Dlaczego?

Odpowiedzią jest nie używanie środków chemicznych i pestycydów, które są tak powszechnie stosowane na wiejskich uprawach roślinnych. Przykładem jest miód kasztanowo – wierzbowy, produkowany przez firmę Pszczelarium,  który wg właściciela Camille Bai, powstaje wyłącznie w przestrzeniach miejskich, gdzie wierzby i kasztany rosną wyjątkowo blisko siebie.

 

Wiejskie pszczoły żywią się jednostajnie, buszując wciąż wśród tych samych gatunków roślin, miejskie warunki zaś zapewniają większe zróżnicowanie roślin, co w znaczący sposób zmienia i urozmaica ich dietę. W rezultacie, pszczoły lepiej funkcjonują i otrzymujemy lepszy gatunkowo miód.

Zielone zarządzanie miastem.  Miasta na świecie liczą setki różnych gatunków pszczół:  262 różnych gatunków pszczół w Berlinie, 110 w Nowym Jorku, 56 gatunków w Vancouver w Kanadzie, 104 w Poznaniu w Polsce i kolejne 95 gatunków w Ogrodzie Botanicznym            w Genewie. W Lyonie przeprowadzono szeroko zakrojone badania, podczas których zidentyfikowano aż 309 gatunków pszczół.

Parki i tereny rekreacyjne są wiodącymi elementami w miejskich sieciach ekosystemu, ponieważ skupiają dziką faunę i florę. Zielone zarządzanie miastem to korzyść obopólna – bezpieczny dom dla pszczół i zastrzyk dobrego samopoczucia i rozbudzanie świadomości ekologicznej dla osób, które mogą namacalnie oglądać miejskie siedliska pszczele. Atelier des Friches w Lyonie zainstalowało multi-kolorowe słupy, spełniające funkcje oryginalnych struktur gniazdujących, które przyciągają oko i mogą pomieścić dzikie pszczoły. Na ulicach i dachach europejskich miast powstają ogrody warzywne i sady owocowe. Stanowią one lokalną produkcję żywności, zwiększają bioróżnorodność                           i poprawiają zarządzanie wodą deszczową, nie wspominając o podnoszeniu ekologicznej świadomości wśród tubylców. Powstają też ogrody nad ziemią, np. w Berlinie, w ogrodzie warzywnym Princesses’ Garden, warzywa hodowane są        w specjalnie do tego przeznaczonych pojemnikach ze zdrową, nie zanieczyszczoną glebą, zioła uprawiane są w workach, skrzynkach i na paletach. Na dachu Instytutu AgroParisTech w Paryżu hoduje się pomidory i sałatę, posadzone są w glebie powstałej z odpadów drzewnych, powstałych w trakcie przycinania miejskich drzew, a także wzbogaconą dżdżownicami i grzybami, co w efekcie daje produkty wysokiej jakości. Z wyhodowanych warzyw korzystają renomowane paryskie restauracje.

Pszczele hotele. Cmentarze i boiska sportowe.

 

Ciekawą inicjatywą są pszczele hotele, które finlandzki dystrybutor energii elektrycznej Caruna, postanowił umieścić wszędzie tam, gdzie znajduje się ich techniczna infrastruktura. Łącznie powstało 100 pszczelich siedlisk. Tworzą również pszczele wioski, które tak jak pszczele hotele, mają za zadanie wsparcie wzrostu populacji tych owadów. Firma Caruna chce swojemu unikalnemu projektowi nadać ton edukacyjny, dlatego do budowy domków pszczelich zaangażowano dzieci, które dzięki tej akcji miały okazję zdobyć wiedzę na temat życia pszczół.

 

Zaskakującym schronieniem dla siedlisk pszczół są również cmentarze, które okazują się bardzo atrakcyjnymi miejscami do rozwoju różnorodności biologicznej. Cmentarze stosują ekologiczne systemy zarządzania gruntami                  i  projektowane są po to, by oprócz duchowej medytacji i refleksji, można było je zagospodarować jako miejsce dla schronienia wielu gatunków pszczół.

 

Tereny sportowe, posiadające boiska i stosujące politykę zerowej ilości pestycydów na ich boiskach, to również znakomity ogród roślin do zapylania     przez pszczoły. Warunkiem jest wycofanie się z pestycydów, regularne koszenie oraz pielęgnacja trawy poprzez ręczne usuwanie chwastów.

Warszawskie pasieki. Warszawskie pasieki znajdują się na dachu Pałacu Kultury i Nauki, na terenie Sejmu, w słynnym Parku Królikarni, jednak komercyjnym pionierem pszczelarstwa miejskiego w Warszawie był Regent Warsaw Hotel.  Jeden ul hotelowy, rocznie produkuje około 50 kg miodu, z kolei 500 000 pszczół łącznie może wyprodukować 350-400 kg miodu. Lokalizacja Hotelu jest obok Łazienek Królewskich, gdzie pszczoły mają do dyspozycji zróżnicowaną roślinność, kwiaty, drzewa, krzewy. Zaś gościom Hotelu, na śniadanie serwowany jest ichniejszy miód o wdzięcznej nazwie: „Łazienki Gold”. Pszczoły z dachu Hotelu Regent nie ograniczają się do zbierania nektaru tylko na połaciach Łazienek, ale potrafią przemierzyć odległość 2-5 km i z łatwością wrócić do ula dzięki posiadaniu umiejętności nawigacyjnych.

Pokłon pszczelarstwu warszawskiemu oddaje również organizacja publiczna „Miejskie pszczoły”, która jest organizatorem szkoleń i zamierza otworzyć Dom Pszczelarski, dzięki któremu miejskie pszczelarstwo będzie rozsławiane, popularyzowane i przyczyniające się do wzrostu populacji pszczół. Świat również nie zapomina o pszczołach. Zbudowano je na dachu katedry Notre Dame w Paryżu, czy też na dachu London Law University, pasieki spotkać można również nieopodal Białego Domu w Waszyngtonie.

Obszary miejskie to idealne miejsce dla pszczół z wielu względów: stosuje się           tu mniej pestycydów, niż w trakcie tradycyjnych, intensywnych upraw rolnych. Miasta są o 2-3 stopnie cieplejsze, niż tereny na obrzeżach, a ponieważ pszczoła jest ciepłolubna, jest to dla niej idealne miejsce na budowanie gniazda. Przyjrzyjmy się dalej parkom i ogrodom, gdzie występuje cała różnorodność roślin – od rodzimych po egzotyczne. Miejsca na budowanie gniazd również są zaskakujące np. pęknięcia w ścianach budynków, stosy leżącego piasku                     lub drzewa. Dobrym pomysłem jest również budowanie specjalnych hoteli dla pszczół przede wszystkim do celów edukacyjnych.

Pszczoły stanowią silną, wielowiekową oraz symboliczną wartość i są istotnym elementem  w podnoszeniu świadomości  opinii publicznej.  Dzikie pszczoły to nasi edukatorzy, to perfekcyjne „narzędzie” do rozwiązywania szerszego problemu,      a mianowicie poprawy relacji między człowiekiem a naturą.

 

 

 

Źródła:

https://www.portalpszczelarski.pl/artykul/2435/wioski_dla_pszczol_w_finlandii_2020.html

https://blog.inyourpocket.com/poland/2018/05/urban-beekeeping-in-warsaw/

https://www.urbanbees.co.uk/faq/faq.htmhttps://www.urbanbees.co.uk/faq/faq.htm

https://ec.europa.eu/environment/life/project/Projects/index.cfm?fuseaction=home.showFile&rep=file&fil=URBANBEES_Management_Plan.pdf

https://culture.pl/ru/article/novye-tendencii-gorodskoe-pchelovodstvo-varshavy

 

 

 

 

 

 

 

 

0 Komentarzy